คอมมิวนิสต์

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี

ไปที่: ป้ายบอกทาง,
ค้นหา

คอมมิวนิสต์ (อังกฤษ:
Communism) คือ ระบอบแนวคิดและทฤษฎีเกี่ยวกับการปกครองสังคมและการเคลื่อนไหวทางการเมือง
ภายใต้ข้อกำหนดของความเป็นเจ้าของร่วมกัน และการมีรายได้ที่ขึ้นอยู่กับการผลิต
การเคลื่อนไหวทางการเมืองในแง่นี้หมายถึงระบอบคอมมิวนิสต์มุ่งจุดประสงค์ให้สังคมไร้ชนชั้น
ประชาชนทุกคนมีฐานะทางสังคมเท่าเทียมกัน
ระบอบคอมมิวนิสต์ถือว่าเป็นระบอบมหาอำนาจของการเมืองโลกในช่วงต้นคริสตศ์ตวรรษที่ 20
ในขณะที่ในคอมมิวนิสต์สมัยใหม่มักจะยึดตามคำประกาศเจตนาคอมมิวนิสต์
ของคาร์ล
มาร์กซและฟรีดริช
เองเกลส์ ที่ว่าด้วยการแทนที่ระบบวัตถุแบบทุนนิยมที่เน้นกำไรเป็นหลัก
ด้วยระบอบสังคมคอมมิวนิสต์ที่ผลผลิตโดยรวมที่ได้มาจะกลายเป็นของส่วนรวม ลัทธิมาร์กซกล่าวไว้ว่ากระบวนการดังกล่าวสามารถทำให้เกิดขึ้นได้
โดยการปฏิวัติรัฐประหารต่อบรรดานายทุนและชนชั้นสูง
จากนั้นจึงเปลี่ยนถ่ายการปกครองไปสู่สถานะของการปกครองระบอบสังคมนิยม
การกระทำดังกล่าวเรียกกว่าอำนาจเผด็จการโดยชนชั้นกรรมาชีพ
(Dictatorship of the proletariat)
ระบอบคอมมิวนิสต์ที่แท้จริงที่ไม่มีรัฐบาลบริหารยังไม่เคยเกิดขึ้น
และยังเป็นไปได้ในแง่ทฤษฎีเท่านั้น เพราะความหมายที่แท้จริงของคำว่า
"ระบอบคอมมิวนิสต์" ตามทฤษฎีของมาร์กซคือ รัฐที่ปกครองโดยตลอดกาล หรือ รัฐบาลแนวสังคมนิยม
คำว่าคอมมิวนิสต์ในปัจจุบันเป็นได้ทั้งระบอบการปกครอง ระบบเศรษฐกิจ
และทฤษฎีสังคมของลัทธิมาร์กซ รวมถึงเงื่อนไขของพรรคคอมมิวนิสต์
ยังมีกลุ่มชนอื่นที่มีแนวความคิดของมาร์กซ อาทิอนาธิปัตย์หลาย
ๆ
กลุ่มที่เรียกตนเองว่าเป็นคอมมิวนิสต์แต่มีวิธีการที่ต่างจากมาร์กซในความพยายามที่จะสร้างสังคมไร้ชนชั้น

เนื้อหา

1 แนวคิดคอมมิวนิสต์ในยุคเริ่มแรก

2 ลัทธิมาร์กซ์

3 ยุคปัจจุบัน

4 ดูเพิ่ม

[แก้]
แนวคิดคอมมิวนิสต์ในยุคเริ่มแรก

ค้อนเคียว
สัญลักษณ์ของอุดมการณ์คอมมิวนิสต์

ความคิดที่มีรากฐานไปสู่ลัทธิคอมมิวนิสต์มีมานานมากแล้วในโลกตะวันตก
นานกว่าที่มาร์กซ์และเองเกลส์จะเกิดเสียอีก ความคิดที่ว่านี่ย้อนไปได้ถึงยุคกรีกโบราณที่ลัทธิคอมมิวนิสต์ถูกโยงเข้าไปเกี่ยวข้องกับตำนานเกี่ยวกับยุคทองของมนุษยชาติ
ที่ ๆ สังคมอยู่ด้วยกันด้วยความสามัคคีปรองดองกันเสียก่อน
จึงร่วมกันสร้างความงอกงามทางวัตถุในภายหลัง แต่บางคนก็แย้งว่าตำราสาธารณรัฐ
(The Republic) ของเพลโตและผลงานอื่นๆ
ของนักทฤษฎีรัฐศาสตร์ในยุคโบราณ
เพียงแค่สนับสนุนลัทธิคอมมิวนิสต์ในด้านการอยู่รวมกันในสังคมอย่างปรองดองเท่านั้น
รวมถึงหลาย ๆ นิกายในคริสตจักรสมัยเก่า
และเน้นเป็นพิเศษในโบสถ์สมัยเก่า ดังที่บันทึกไว้ในบัญญัติแห่งบรรดาอัครสาวก
(Acts of the Apostles) อีกทั้งชนเผ่าพื้นเมืองแห่งทวีปอเมริกาก่อนยุคโคลัมบัสบุกเบิก
ก็ยังปฏิบัติตามแนวคิดของลัทธิคอมมิวนิสต์ว่าด้วยการอยู่ด้วยกันเป็นสังคมและครอบครองวัตถุร่วมกัน
รวมถึงอีกหลายๆ ชนชาติที่พยายามที่จะก่อตั้งสังคมคอมมิวนิสต์ได้แก่ นิกายเอซเซนแห่งยิว
(Essenes) และนิกายยูดาทะเลทราย

ในคริสต์ศตวรรษที่
16 นักบุญโทมัส
มอร์ นักเขียนชาวอังกฤษกล่าวในหนังสือยูโทเปีย
(Utopia) ของเขาว่า สังคมทุกสังคมมีรากฐานอยู่ที่การครอบครองวัตถุชิ้นใดๆ ร่วมกัน
โดยมีหัวหน้าอยู่หนึ่งคนหรือหนึ่งคณะที่มีหน้าที่นำมันไปใช้ตามหลักแห่งเหตุและผลที่เหมาะสม
ต่อมาในคริสต์ศตวรรษที่
17 แนวคิดคอมมิวนิสต์ผุดขึ้นมาอีกครั้งในประเทศอังกฤษ เมื่อเอ็ดเวิร์ด
เบิร์นสไตน์กล่าวในผลงานแห่งปี พ.ศ. 2438
(ค.ศ. 1895) ของเขา ครอมเวลล์และคอมมิวนิสต์ (Cromwell and Communism)
อย่างเผ็ดร้อนว่ามีหลาย ๆ กลุ่มในสงครามกลางเมืองอังกฤษ
โดยเฉพาะพวกนักขุดหรือผู้เผยเปลือกใน (Digger หรือ True Leveller)
ที่แสดงการสนับสนุนแนวคิดแบบคอมมิวนิสต์อย่างชัดเจน
เน้นความสำคัญไปที่บรรดาชาวไร่ชาวนา ซึ่งทัศนคติของ โอลิเวอร์
ครอมเวลล์ ต่อคนกลุ่มนี้มักเป็นความรำคาญ
หรือแม้กระทั่งแสดงความเป็นศัตรูต่อคนกลุ่มนี้อย่างชัดเจน
ความไม่เห็นด้วยต่อการครอบครองวัตถุแต่เพียงผู้เดียวยังคงถูกแย้งมาโดยตลอดในยุคแสงสว่าง
(The Age of Enlightenment) แห่งคริสต์ศตวรรษที่
18 ผ่านนักวิชาการชื่อดังเช่น ชอง-ชาก
รุสโซ รวมถึงนักเขียนสังคมนิยมยูโทเปีย
เช่น โรเบิร์ต
โอเวน ซึ่งบรรดาบุคคลเหล่านี้ก็ถูกขนานนามว่าเป็นคอมมิวนิสต์ในบางครั้ง

คาร์ล
มาร์กซ์เห็นว่าแนวคิดคอมมิวนิสต์ในช่วงเริ่มแรกนั้นคือสถานะดั้งเดิมของมนุษยชาติที่พัฒนาตนเองขึ้นมาตั้งแต่ยุคดึกดำบรรพ์
ควบคู่ไปกับระบอบศักดินา
ที่เป็นสถานะของระบบทุนนิยมในขณะนั้น
เขาจึงเสนอก้าวต่อไปในวิวัฒนาการทางสังคมกลับไปสู่ระบอบคอมมิวนิสต์
ที่มีระดับสูงกว่าแนวคิดคอมมิวนิสต์เก่าๆ ที่มนุษยชาติเคยปฏิบัติกันมา

ในขณะเดียวกัน
ลัทธิคอมมิวนิสต์ก็เติบโตมาจากการเคลื่อนไหวของชนผู้ใช้แรงงานในยุโรปช่วงคริสต์ศตวรรษที่
19 ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่การปฏิวัติทางอุตสาหกรรมพัฒนายิ่งขึ้น
แต่นักวิชาการหัวคิดสังคมนิยมเห็นว่าระบบเศรษฐกิจแบบทุนนิยมทำให้กำลังแรงงานด้อยคุณภาพลง
ในขณะที่คนงานที่ทำงานในโรงงานกลางเมืองก็ต้องทำงานในสภาพแวดล้อมที่เลวร้ายยิ่งขึ้น
และช่องว่างที่แคบลงระหว่างคนรวยและคนยากไร้

[แก้]
ลัทธิมาร์กซ์

มาร์กซ์และเองเกลส์พยายามหาแนวทางที่จะนำจุดจบมาสู่ระบบทุนนิยมและการกดขี่ผู้ใช้แรงงานเหมือนกับนักสังคมนิยมคนอื่นๆ
แต่ในขณะที่นักสังคมนิยมคนอื่นหวังถึงการค่อยๆ ปฏิรูปสังคมในระยะยาว
ทั้งมาร์กซ์และเองเกิลส์คิดว่ามีอยู่หนทางเดียวเท่านั้นที่จะนำไปสู่ระบอบสังคมนิยมได้
นั่นคือการปฏิวัติ

ตามที่ข้อสนับสนุนลัทธิคอมมิวนิสต์ของมาร์กซ์กล่าวไว้ว่า
ลักษณะเฉพาะของเผ่าพันธุ์มนุษย์ในสังคมชนชั้นคือความไม่สนใจซึ่งกันและกัน
และยังกล่าวอีกว่าความคิดแบบคอมมิวนิสต์คือสิ่งที่มนุษย์ปรารถนา
เพราะมันนำมาซึ่งความหยั่งรู้และการพบกับอิสรภาพแห่งมนุษย์อย่างแท้จริง
มาร์กซ์ในที่นี้กล่าวตามนักปรัชญาชาวเยอรมัน
ยอร์ช
วิลเฮล์ม ฟรีดดิช ฮีเกล (G.W.F. Hegel)
ที่กล่าวว่าอิสรภาพมิใช่เพียงแค่การมิให้อำนาจเข้ามาควบคุมเท่านั้น
แต่ยังหมายถึงการกระทำที่มีสำนึกศีลธรรมอีกด้วย
ไม่เพียงแค่ระบอบคอมมิวนิสต์จะทำให้คนทำในสิ่งที่พวกเขาต้องการเท่านั้น
แต่การทำให้มนุษย์ที่มีสถานภาพเดียวกันและความเหมือนกันนั้น
จะทำให้พวกเขาไม่ต้องการแสวงหาผลประโยชน์สู่ตนเองอีกต่อไป
ในขณะที่เฮเกลคิดถึงการใช้ชีวิตตามหลักจรรยา ผ่านมโนภาพที่ยิ่งใหญ่
แต่สำหรับมาร์กซ์แล้ว คอมมิวนิสต์นั้นเกิดขึ้นได้จากวัตถุและผลิตผล
โดยเฉพาะการพัฒนารายได้ที่ประชาชนจะได้รับจากการผลิต

อุดมการณ์ทางการเมือง

เน้นเรื่องสังคม

กษัตริย์นิยม

เสรีนิยม

อนุรักษนิยม

ฟาสซิสต์

เน้นเรื่องเศรษฐกิจ

ทุนนิยม

สังคมนิยม

คอมมิวนิสต์

ลัทธิเลนิน

ลัทธิสตาลิน

ลัทธิเหมา

ลัทธิมาร์กซ์นั้นยึดถือว่า กระบวนการแตกแยกระหว่างชนชั้นที่ต่างกัน
ผสมกับการดิ้นรนต่อสู่ที่จะปฏิวิติ จะนำชัยชนะมาสู่ชนชั้นแรงงาน
และนำมาซึ่งการก่อตั้งสังคมคอมมิวนิสต์ที่ที่สิทธิ์ในการการครอบครองทรัพย์สมบัติส่วนบุคคลจะค่อย
ๆ ถูกลบล้างไป และรายได้ของประชาชนจากการผลิต
และความเป็นอยู่ที่ยึดติดอยู่กับชุมชนจะค่อย ๆ เข้ามาแทนที่
ตัวมาร์กซ์เองนั้นชี้แจงไว้เพียงเล็กน้อย
เกี่ยวกับชีวิตความเป็นอยู่เมื่ออยู่ภายใต้ระบอบคอมมิวนิสต์
แต่กล่าวถึงข้อมูลเฉพาะส่วนหลัก ๆ ที่เป็นแนวทางไปสู่ระบอบคอมมิวนิสต์เท่านั้น
ซึ่งส่วนมากจะเกี่ยวกับการลดขอบเขตของสิ่งที่บุคคลพึงกระทำ
เห็นได้จากสโลแกนของกลุ่มเคลื่อนไหวลัทธิคอมมิวนิสต์ที่มีความว่า
สังคมคอมมิวนิสต์คือโลกที่ทุก ๆ คนทำในสิ่งที่พวกเขาถนัด
และได้รับตามที่พวกเขาต้องการ
ตัวอย่างที่อธิบายแนวคิดของมาร์กซ์มาจากผลงานเขียนเพียงไม่กี่ชิ้นของเขาที่มีข้อมูลเกี่ยวกับอนาคตของลัทธิคอมมิวนิสต์โดยละเอียด
คือ แนวคิดลัทธิของเยอรมัน
(The German Ideology) ในปี พ.ศ. 2388
(ค.ศ. 1845) งานชิ้นนั้นมีใจความว่า:

"ในสังคมคอมมิวนิสต์ที่ไม่มีใครถูกจำกัดภาระหน้าที่อย่างใดอย่างหนึ่งโดยเฉพาะ
แต่ทุกคนสามารถประสบความสำเร็จในทุกๆ สาขาที่เขาต้องการ
เมื่อสังคมกำหนดเป้าหมายการผลิตทำให้มันเป็นไปได้ที่จะทำสิ่งหนึ่งวันนี้
และทำให้อีกสิ่งในวันพรุ่ง ล่าสัตว์ในตอนเช้า, ตกปลาในตอนกลางวัน,
ต้อนวัวในตอนเย็น และวิจารณ์หลังอาหารค่ำ ดังที่ตัวเองปรารถนา
โดยไม่ต้องมีอาชีพเป็นนักล่าสัตว์ ชาวประมง คนเลี้ยงสัตว์และนักวิจารณ์"

วิสัยทัศน์ที่มั่นคงของมาร์กซ์
ทำให้วิสัยทัศน์นี้กลายเป็นทฤษฎีวิทยาศาสตร์ที่เกี่ยวกับความเป็นไปของสังคมที่เป็นระบบ
ภายใต้ระบอบการปกครองแบบคอมมิวนิสต์อย่างแท้จริง
และเป็นทฤษฎีทางการเมืองที่อธิบายถึงความจำเป็นที่จะต้องกระทำการปฏิวัติเพื่อที่จะได้สิ่งใดๆ
มาที่มีข้อกังขาเล็กน้อย

ในช่วงครึ่งหลังของคริสต์ศตวรรษที่
19 นิยามของคำว่า ระบอบสังคมนิยม และ ระบอบคอมมิวนิสต์
มักถูกใช้แทนกัน อย่างไรก็ตาม มาร์กซ์และเองเกิลส์เห็นว่า
สังคมนิยมคือระดับปานกลางของสังคมที่ทรัพย์สมบัติส่วนใหญ่จากการผลิตมีมวลชนเป็นเจ้าของร่วมกัน
โดยที่ยังคงความแตกต่างระหว่างชนชั้นไว้เล็กน้อย
โดยที่พวกเขาสงวนนิยามของระบอบคอมมิวนิสต์ไว้ว่า
เป็นขั้นสุดท้ายของสังคมที่ไม่มีความแตกต่างระหว่างชนชั้น
ทุกคนอยู่ร่วมกันอย่างสามัคคี และรัฐบาลเป็นสิ่งที่ไม่จำเป็นอีกต่อไป

หลักเกณฑ์เหล่านี้ต่อมาจึงถูกพัฒนา โดยเฉพาะจาก วลาดิมีร์
เลนิน ซึ่งมีอิทธิพลในการกำหนดลักษณะของพรรคคอมมิวนิสต์ในคริสต์ศตวรรษที่ 20
ให้โดดเด่น
นักเขียนรุ่นต่อมาเปลี่ยนแปลงวิสัยทัศน์ของมาร์กซ์โดยมอบอำนาจให้กับรัฐให้เป็นศูนย์กลางของการพัฒนาสังคมดังกล่าว
โดยแย้งว่าการที่จะให้เป็นคอมมิวนิสต์โดยสมบูรณ์ได้นั้น
ต้องเริ่มมาจากการเป็นสังคมนิยมเสียก่อน จึงค่อย ๆ แปลงสังคมภายใต้ระบอบสังคมนิยม
ให้กลายเป็นสังคมคอมมิวนิสต์โดยสมบูรณ์

คนรุ่นเดียวกับมาร์กซ์บางคน เช่น อนาธิปัตย์อย่าง
มิคาเอล
บาคูนิน ก็สนับสนุนแนวคิดคล้าย ๆ กัน
แต่ต่างกันในทัศนคติของพวกเขาในเรื่องของวิธีที่จะนำไปสู่สังคมสามัคคีที่ไร้ชนชั้นได้
จนมาถึงทุกวันนี้ยังคงมีการแบ่งกลุ่มเคลื่อนไหวของคนงานอยู่ระหว่างกลุ่มลัทธิคอมมิวนิสต์ของมาร์กซ์และกลุ่มอนาธิปัตย์
โดยที่พวกอนาธิปัตย์มีความคิดเป็นปฏิปักษ์และต้องการที่จะล้มล้างทุกอย่างที่เป็นของรัฐบาล
แต่ในหมู่พวกเขาก็มีนักอนาธิปัตย์-คอมมิวนิสต์อย่าง ปีเตอร์
โครพอตคิน ที่เชื่อในการเปลี่ยนแปลงสังคมให้ไร้ชนชั้นในทันที
ในขณะที่นักอนาธิปัตย์-สหการนิยมเชื่อในสหภาพแรงงานที่เป็นองค์กรที่ทำหน้าที่เป็นผู้นำในสังคม
ตรงกันข้ามกับพรรคคอมมิวนิสต์ (ที่เชื่อในสังคมไร้ชนชั้น นั่นคือไม่มีผู้นำ)

[แก้]
ยุคปัจจุบัน

ในช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่
19 แนวทฤษฎีของมาร์กซเป็นแรงกระตุ้นให้เกิดพรรคสังคมนิยมทั่วยุโรป
แม้ว่านโยบายของพวกเขาในเวลาต่อมาจะค่อนข้างคล้อยตามกับระบอบทุนนิยมที่กำลังปรับเปลี่ยนตัวเอง
มากกว่าที่จะก่อการรัฐประหาร
ยกเว้นพรรคแรงงานสังคมประชาธิปัตย์แห่งรัสเซีย
(Russian Social Democratic Workers' Party) โดยหนึ่งในกลุ่มในพรรค
ที่เป็นที่รู้จักในนามของกลุ่มบอลเชวิค
ซึ่งนำโดยวลาดิมีร์
เลนินที่ประสบความสำเร็จในการปกครองประเทศหลังจากการล้มล้างรัฐบาลรักษาการณ์ในการปฏิวัติรัสเซีย
(Russian Revolution of 1917) ใน พ.ศ. 2460
(ค.ศ. 1917) ในปีต่อมา พรรคดังกล่าวเปลี่ยนชื่อเป็นพรรคคอมมิวนิสต์
ซึ่งจากนั้นมาทำให้เกิดข้อแตกต่างอย่างชัดเจนระหว่างระบอบคอมมิวนิสต์และระบอบสังคมนิยม

หลังจากประสบความสำเร็จในการปฏิวัติตุลาคม
(October Revolution) ในรัสเซีย
ทำให้พรรคสังคมนิยมในหลายๆ ประเทศเปลี่ยนตัวเองเป็นพรรคคอมมิวนิสต์
ซึ่งมีความภักดีต่อพรรคคอมมิวนิสต์แห่งสหภาพโซเวียตที่แตกต่างกันไป
เมื่อสงครามโลกครั้งที่สองสิ้นสุดลง
คณะบริหารที่เรียกตนเองว่าคอมมิวนิสต์ก็เข้ายึดอำนาจในยุโรปตะวันออก ในปี พ.ศ. 2492
(ค.ศ. 1949) พวกคอมมิวนิสต์ในประเทศจีน
นำโดยเหมาเจ๋อตุงก็ขึ้นสู่อำนาจและก่อตั้งสาธารณรัฐประชาชนจีน
ระหว่างนั้นบรรดาประเทศโลกที่สามต่างก็รับระบอบคอมมิวนิสต์เข้ามาเป็นระบอบการปกครองได้แก่คิวบา
เกาหลีเหนือ
เวียดนาม
ลาว แองโกลา
และโมซัมบิก
ในต้นทศวรรษที่ 1980 ประชากรหนึ่งในสามของโลกถูกปกครองภายใต้ระบอบคอมมิวนิสต์

ความเชื่อแบบคอมมิวนิสต์ถือว่าเป็นเรื่องต้องห้ามในสหรัฐอเมริกา
จากประวัติศาสตร์การต่อต้านลัทธิคอมมิวนิสต์มาตั้งแต่สมัยก่อนสงครามเย็นของอเมริกา
ต่อมาในต้นคริสตทศวรรษที่ 1970 นิยามใหม่ที่เรียกว่า "ยูโรคอมมิวนิสต์"
(Eurocommunism) ก็ถูกใช้ระบุถึงนโยบายใหม่ของพรรคคอมมิวนิสต์ในยุโรปตะวันตก
ซึ่งเป็นแนวคิดใหม่ที่ตั้งใจจะปฏิเสธการช่วยเหลือที่ไม่มากนักและไม่คงเส้นคงวาของสหภาพโซเวียต
บางพรรคดังกล่าวถือว่าเป็นพรรคใหญ่และเป็นหัวคะแนนในการเลือกตั้งได้แก่ในฝรั่งเศสและอิตาลี
แต่จากการล่มสลายของรัฐบาลคอมมิวนิสต์ในยุโรปตะวันออกจากช่วงปลายทศวรรษที่
1980 จนไปถึงการล่มสลายของสหภาพโซเวียตใน พ.ศ. 2534
(ค.ศ. 1991) ทำให้อิทธิพลของลัทธิคอมมิวนิสต์ลดลงไปอย่างมากในยุโรป
อย่างไรก็ตามประชากรหนึ่งในสามของโลกก็ยังคงตกอยู่ภายใต้การปกครองระบอบคอมมิวนิสต์อยู่ดี

ประเทศที่ปกครองด้วยระบอบคอมมิวนิสต์เป็นหลักในปัจจุบันได้แก่

รัฐคอมมิวนิสต์ในปัจจุบัน

สาธารณรัฐประชาชนจีน

สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนเกาหลี

สาธารณรัฐสังคมนิยมเวียดนาม

สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว

สาธารณรัฐคิวบา

[แก้]
ดูเพิ่ม

คำประกาศเจตนาคอมมิวนิสต์

คาร์ล
มาร์กซ์

พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย

การปราบปรามคอมมิวนิสต์ในประเทศไทย

ดึงข้อมูลจาก "http://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B8%84%E0%B8%AD%E0%B8%A1%E0%B8%A1%E0%B8%B4%E0%B8%A7%E0%B8%99%E0%B8%B4%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B9%8C".

หมวดหมู่:
คอมมิวนิสต์
| สังคมศาสตร์
| ระบบเศรษฐกิจ

เครื่องมือส่วนตัว

ล็อกอิน
/ สร้างบัญชีผู้ใช้

เนมสเปซ

บทความ

อภิปราย

สิ่งที่แตกต่าง

ดู

เนื้อหา

แก้ไข

ประวัติ

การกระทำ

สืบค้น

ป้ายบอกทาง

หน้าหลัก

เหตุการณ์ปัจจุบัน

ถามคำถาม

บทความคัดสรร

บทความคุณภาพ

สุ่มบทความ

มีส่วนร่วม

ศาลาประชาคม

ปรับปรุงล่าสุด

เรียนรู้การใช้งาน

ติดต่อวิกิพีเดีย

บริจาคให้วิกิพีเดีย

วิธีใช้

พิมพ์/ส่งออก

สร้างหนังสือ

ดาวน์โหลดในชื่อ PDF

หน้าสำหรับพิมพ์

เครื่องมือ

หน้าที่ลิงก์มา

ปรับปรุงที่เกี่ยวโยง

อัปโหลด

หน้าพิเศษ

ลิงก์ถาวร

อ้างอิงบทความนี้

ภาษาอื่น

Afrikaans

Aragonés

Ænglisc

العربية

مصرى

Asturianu

Azərbaycanca

Žemaitėška

Bikol Central

Беларуская

‪Беларуская
(тарашкевіца)‬

Български

বাংলা

Brezhoneg

Bosanski

Català

Česky

Cymraeg

Dansk

Deutsch

Ελληνικά

English

Esperanto

Español

Eesti

Euskara

فارسی

Suomi

Võro

Føroyskt

Français

Frysk

Gaeilge

贛語

Gàidhlig

Galego

עברית

हिन्दी

Fiji Hindi

Hrvatski

Magyar

Interlingua

Bahasa Indonesia

Ido

Íslenska

Italiano

日本語

Lojban

Basa Jawa

ქართული

Қазақша

ಕನ್ನಡ

한국어

Къарачай-Малкъар

Kurdî

Latina

Lëtzebuergesch

Limburgs

Lingála

Lietuvių

Latviešu

Македонски

മലയാളം

मराठी

Bahasa Melayu

Mirandés

မြန်မာဘာသာ

مازِرونی

Plattdüütsch

Nedersaksisch

नेपाली

Nederlands

‪Norsk (nynorsk)‬

‪Norsk (bokmål)‬

Nouormand

Occitan

Polski

پنجابی

پښتو

Português

Runa Simi

Română

Русский

Русиньскый

Саха
тыла

Sicilianu

Scots

Srpskohrvatski /
Српскохрватски

සිංහල

Simple English

Slovenčina

Slovenščina

Soomaaliga

Shqip

Српски
/ Srpski

Sesotho

Seeltersk

Svenska

Kiswahili

தமிழ்

తెలుగు

Тоҷикӣ

Tagalog

Türkçe

Татарча/Tatarça

Удмурт

Українська

Vèneto

Tiếng
Việt

Winaray

吴语

ייִדיש

Yorùbá

中文

文言

Bân-lâm-gú

粵語

หน้านี้แก้ไขล่าสุดเมื่อวันที่ 3 กรกฎาคม 2554 เวลา
01:37 น.

อนุญาตให้เผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์
แบบแสดงที่มา-อนุญาตแบบเดียวกัน; เงื่อนไขอื่นอาจใช้ประกอบด้วย โปรดศึกษาเงื่อนไขการใช้งาน
Wikipedia®
เป็นเครื่องหมายการค้าจดทะเบียนของมูลนิธิวิกิมีเดีย

ติดต่อเรา

นโยบายความเป็นส่วนตัว

เกี่ยวกับวิกิพีเดีย

ข้อปฏิเสธความรับผิดชอบ

Mobile
view